katalog
Boks
Boks to sport walki na pięści, rozgrywany w ringu — w rękawicach. W typowym boksie sportowym dozwolone ciosy pięścią kieruje się w określone strefy głowy i tułowia. W typowym regulaminie boksu sportowego nie ma też kopnięć ani kontynuowania walki w parterze.
UderzeniaMuay thai
Muay thai to tajski boks. Bywa popularyzatorsko nazywane sztuką ośmiu kończyn, ponieważ wykorzystuje pięści, łokcie, kolana i golenie. W klinczu można trzymać rywala i atakować kolanami, a w typowej walce sportowej nie ma parteru.
UderzeniaKickboxing
Kickboxing to określenie obejmujące kilka formuł walki na pięści i kopnięcia oraz tradycje treningowe, a nie jeden uniwersalny regulamin. Full Contact, Low Kick i K1 Style są odrębnymi formułami ringowymi, a kickboxing holenderski jest przede wszystkim stylem walki i treningu, a nie jednym uniwersalnym regulaminem międzynarodowym. Formuły różnią się zasadami klinczu, kolan i dozwolonych celów.
MieszaneMMA
MMA to sport, w którym w jednej walce wolno uderzać i walczyć w parterze, w granicach regulaminu organizacji. Nie ma jednej szkoły. Typowy trening składa boks albo muay thai, zapasy i brazylijskie jiu-jitsu.
ChwytyZapasy
W zapasach olimpijskich mężczyźni rywalizują w stylu wolnym i klasycznym, a zapasy kobiet stosują reguły stylu wolnego. Folkstyle, catch wrestling i różne zapasy ludowe należą do szerszej rodziny zapasów, ale nie są tymi dwoma stylami olimpijskimi.
ChwytyJudo
Judo to japońska sztuka walki w judogi. W sportowym judo zwycięstwo może przynieść między innymi rzut, unieruchomienie albo dozwolone poddanie, zależnie od regulaminu. Uderzeń nie ma w typowej walce sportowej.
ChwytyBrazylijskie jiu-jitsu
Brazylijskie jiu-jitsu (BJJ) szuka poddania rywala przez dźwignię albo duszenie. Większość pracy odbywa się w parterze, a w sportowym gi i no-gi uderzeń zwykle nie ma.
UderzeniaKarate
Karate to rodzina sztuk uderzeń wywodzących się z Okinawy i rozwiniętych następnie w Japonii, a nie jeden regulamin. WKF punktuje kontrolowane kumite, w tym ciosy w głowę, a formuły knockdown, jak kyokushin, nie dopuszczają ciosów ręką na głowę, pozostawiając kopnięcia na głowę. Kyokushin jest stylem karate, nie sztuką obok karate.
UderzeniaTaekwondo
Taekwondo to koreańska sztuka walki z mocnym naciskiem na kopnięcia, ale WT i ITF nie są tym samym sportem. W kyorugi World Taekwondo zawodnicy walczą w zatwierdzonych ochraniaczach i z elektronicznym systemem punktowania. ITF ma własne układy i regulamin sparingu. Taekkyeon to osobna, starsza tradycja.
ChwytySumo
Sumo rozstrzyga się w kole: trzeba wypchnąć rywala albo sprawić, by dotknął ziemi czymś innym niż podeszwa stopy. Dozwolone są między innymi uderzenia otwartą dłonią, ale walki w parterze nie ma.
MieszaneSambo
Sambo to rodzina sportów walki wywodzących się z tradycji radzieckiej, z odrębnymi formułami sportową i bojową. Sportowe sambo skupia się na rzutach, trzymaniach i dozwolonych dźwigniach, bez uderzeń. Combat sambo dokłada uderzenia do rzutów, trzymań, dźwigni i walki w parterze. To nie jest judo i nie jest tożsame z zapasami olimpijskimi.
UderzeniaWushu / kung fu
Wushu to szerokie określenie chińskich sztuk walki, podczas gdy sportowe wushu w ramach IWUF jest współczesną strukturą zawodniczą obejmującą taolu i sanda. Tradycyjne style i szkoły istnieją obok tej sportowej struktury. Sanda, wing chun i taijiquan są z nią powiązane, ale nie są synonimami całego wushu.
MieszaneSanda
Sanda to współczesny chiński sport walki związany ze sportowym wushu, zwykle rozgrywany na podwyższonej platformie i łączący pięści, kopnięcia oraz rzuty. Nie jest nazwą hung gar ani wing chun. Z shuai jiao łączy ją stosowanie rzutów, ale sanda dokłada uderzenia i inną płaszczyznę walki.
ChwytyAikido
Aikido ćwiczy zejście z linii, rzuty i dźwignie, zwykle z partnerem, który podaje uchwyt. W większości głównych organizacji rywalizacja turniejowa nie jest centrum treningu, choć istnieją odmiany z zawodami lub randori. Broń treningowa to między innymi jo i bokken.
MieszaneKrav maga
Krav maga to nazwa używana przez kilka programów samoobrony, nie jednej federacji. Organizacje i instruktorzy związani ze szkoleniem wojskowym lub policyjnym uczą pod tym samym szyldem różnych sylabusów. Wspólne jest zadanie: prosta reakcja na atak, bez sportowego punktowania.
MieszaneHapkido
Hapkido to koreańska sztuka dźwigni, rzutów i kopnięć. Od taekwondo dzieli je cel: w hapkido chwyt i dźwignia są podstawą, a nie przerwą w walce na kopnięcia. Linie szkół różnią się tym, ile zostawiają uderzeń, a ile chwytów.
UderzeniaSavate
Savate to francuski boks nogą i pięścią, w butach. Osobno istnieje canne de combat, sport na lasce, który federacja trzyma obok, a nie jako rundę savate. But i kopnięcie zmieniają biodro względem kickboxingu bez obuwia.
UderzeniaCapoeira
Capoeira to afrobrazylijska sztuka walki, która łączy ruch, kopnięcia, uniki i muzykę w kręgu zwanym roda. Choć bywa mylona z kickboxingiem, jej korzenie sięgają czasów niewolnictwa w Brazylii, gdzie rozwijała się wśród zniewolonych Afrykanów i ich potomków.
BrońKendo
Kendo to japońska szermierka na shinai, w zbroi bogu, rozgrywana na punkty. Iaido i kenjutsu są obok, nie wewnątrz tego punktowania: iaido to formy z mieczem, kenjutsu to starsze szkoły miecza.
BrońSzermierka sportowa
Szermierka sportowa obejmuje trzy konkurencje: floret, szpadę i szablę. Trafienia są rejestrowane przez elektroniczną aparaturę. Kluczowe znaczenie mają dystans, timing i przestrzeganie zasad danej broni.
BrońHEMA (Historical European Martial Arts)
HEMA to współczesna próba odtworzenia europejskich sztuk broni z traktatów: miecz długi, rapier, miecz boczny, dussack i inne. To nie jest szermierka olimpijska i nie jest japońskie kenjutsu.
BrońArnis / Kali / Eskrima
Arnis, kali i eskrima to filipińskie sztuki z kijem, nożem i pustą ręką. Nazwy zależą od regionu i szkoły, nie od trzech różnych sportów. Obok tradycji są też formuły sportowe na kij.
MieszaneSilat
Pencak silat to rodzina sztuk z Indonezji, Malezji i pobliskich regionów, nie jeden regulamin. Są nurty regionalne i broń, a w zawodach PERSILAT główne kategorie to tanding i jurus, przy czym jurus obejmuje tunggal, ganda i regu.
UderzeniaLethwei
Lethwei to birmański boks: pięści, nogi, kolana, łokcie i, w tradycyjnych formułach, głowa. Tradycyjne formuły używają owijek zamiast rękawic bokserskich; współczesne gale lethwei mogą stosować inne regulaminy i wyposażenie. To nie jest muay thai, mimo podobnego zestawu kończyn.
UderzeniaKyokushin
Kyokushin to pełnokontaktowy styl karate, założony w połowie XX wieku przez Masutatsu Oyamę jako twarda odmiana karate. W knockdownie KWU ciosy i łokcie w twarz są zakazane, a w full contact KWU ciosy w głowę są dozwolone — to nie jest reguła całego karate ani WKF kumite.
UderzeniaWing Chun
Wing Chun to południowochińska sztuka walki krótkiego dystansu, charakteryzująca się prostymi uderzeniami i ćwiczeniem chi sao („klejące ręce”). Opowieść o założycielce, Yim Wing-chun, należy do tradycji szkoły, a nie do udokumentowanej historii.
MieszaneJeet Kune Do (JKD)
Jeet Kune Do (JKD) to koncepcja stworzona przez Bruce'a Lee, polegająca na wybieraniu najskuteczniejszych technik z różnych stylów walki, bez tworzenia zamkniętego systemu. JKD nie jest federacją sportową ani stylem z jednolitym regulaminem turniejowym.
ChwytyJujutsu
Jujutsu to nazwa na japońskie szkoły chwytów sprzed judo i na późniejsze klubowe ju-jitsu. Koryu, sportowe duo i samoobrona nie są tą samą praktyką. Judo rozwinęło się ze starszych szkół jujutsu, natomiast brazylijskie jiu-jitsu rozwinęło się później poprzez brazylijską praktykę judo i pokrewnych form grapplingu. Obie praktyki mają własne karty.
MieszanePankration
Pankration był konkurencją igrzysk w Grecji: chwyt i uderzenie w jednej walce. Współczesne grupy odtwarzają go z waz, tekstów i przypisów. Nie ma jednej federacji, która byłaby pankrationem tak, jak UWW jest zapaśnictwem.
ChwytyShuai Jiao
Shuai jiao to chińskie zapasy w kurtce. Styl pekiński i inne odmiany różnią się wejściem i chwytem za rękaw, ale zostają zapasami, nie sandą. Uderzenia nie rozstrzygają tej walki.
UderzeniaTaekkyeon
Taekkyeon to koreańska sztuka o płynnym, rytmicznym ruchu. Stopa jest tu tak ważna jak ręka, a akcja może być uderzeniem albo podcięciem. To nie jest taekwondo.
MieszaneTaijiquan
Taijiquan to chińska praktyka form, pchnięć rąk i własnej wersji sportowej. Nazwa zbiera szkoły, między innymi Chen, Yang, Wu, Sun i Wu (Hao). To nie jest skrót na całe wushu.
ChwytyCatch wrestling
Catch to zapasy, w których obok rzutu i kontroli jest poddanie: dźwignia albo duszenie. To nie jest olimpijski styl wolny ani klasyczny, bo tam walka nie idzie po dźwignię jako cel.
ChwytyLuta livre esportiva
Luta livre esportiva to brazylijski grappling bez kimona: obalenia, kontrola i poddania, bez uderzeń. Historycznie stała obok BJJ, a nie jako jego reguła no-gi.
BrońIaido
Iaido to formy z mieczem: dobyć, ciąć i schować, zwykle solo. All Japan Kendo Federation ma własny zestaw kata, ale iaido nie jest punktowanym kendo na shinai.
BrońKyudo
Kyudo to japońskie łucznictwo jako budō: łuk, strzała, ceremonia strzału i trening postawy. To nie jest odmiana kendo.
ChwytyBökh
Bökh to mongolskie zapasy Naadam, nie nazwa całego święta. Charakterystyczne są strój zodog i shuudag, chwyt za górę ciała oraz zwycięstwo, gdy rywal dotknie ziemi w sposób określony przez lokalne zasady. Ciosów nie ma.
ChwytySsireum
Ssireum to koreańskie zapasy na pasie satba, na piasku. Obejmujesz rywala za pas i rzucasz tak, by część ciała powyżej kolana dotknęła ziemi. UNESCO wpisało ssireum w 2018 roku jako tradycję wspólną dla obu Korei.
ChwytyChidaoba
Chidaoba to gruzińskie zapasy w stroju chokha, z dużym katalogiem chwytów. Przy arenie grają zurna i doli. UNESCO wpisało chidaobę w 2018 roku.
MieszaneLaamb
Laamb to senegalskie zapasy. W formule avec frappe dochodzą uderzenia, a w formule bez uderzeń zostają chwyty i rzuty. Jedna nazwa nie znaczy jednego regulaminu.
ChwytyGlíma
Glíma to islandzkie zapasy w pasie, z ruchem po kole; w brokartök, hryggspenna i lausatök zasady chwytu i końca walki różnią się. Uderzeń nie ma.
ChwytyAlysh
Alysh to środkowoazjatyckie zapasy na pasie, szczególnie w Kirgistanie. Chwyt idzie na pas, a rzut kończy akcję. To nie jest kurash, choć region jest ten sam.
ChwytyKurash
Kurash to uzbeckie zapasy w kurtce. Chwyt za połę rozstrzyga rzut, bez walki w parterze po upadku. To nie jest alysh na pasie i nie jest judo, mimo podobnej kurtki.
BrońGatka
Gatka to sikhijska sztuka broni, ćwiczona kijem, mieczem i innymi narzędziami, często przy pokazach i przy nagar kirtan.
MieszaneKalaripayattu
Kalaripayattu to sztuka z Kerali, ćwiczona w kalari, czyli często zagłębionej sali treningowej. Są nurty północny i południowy, formy, broń i praca z ciałem. To nie jest indyjska nazwa na kickboxing.
UderzeniaDambe
Dambe to tradycyjna sztuka walki wywodząca się z kultury ludu Hausa w Afryce Zachodniej. Charakteryzuje się owijaniem jednej ręki w charakterystyczny sposób oraz wykorzystaniem kopnięć. Różni się od boksu w rękawicach.